PRESENT PERFECT SIMPLE vs PRESENT PERFECT CONTINUOUS


TL;DR – streszczenie

  • PRESENT PERFECT SIMPLE = rezultat, ile, co, skończone

  • PRESENT PERFECT CONTINUOUS = proces, jak długo, efekt widoczny teraz

  • Simple = I’ve written 3 emails.

  • Continuous = I’ve been writing emails for an hour.

  • Simple = wynik

  • Continuous = czas trwania

  • Stative verbs → tylko Simple

Pełne wyjaśnienie

Oba czasy mówią o przeszłości, która łączy się z teraźniejszością – ale robią to w inny sposób.

Fundament:

PP Simple = rezultat + skończone czynności, ile, co, ile razy

PP Continuous = czynność trwająca, jak długo, efekt NA TERAZ (zmęczenie, pot, frustracja)


PRESENT PERFECT SIMPLE – CO? ILE? JAKI EFEKT?

Używamy, gdy liczy się wynik, ilość, skończona czynność lub doświadczenie.

✔ Formy:

have/has + III forma (past participle)

✔ Najważniejsze funkcje:

  • rezultat widoczny teraz

  • ilość wykonanych czynności (how many times?)

  • zakończona czynność, ale ważna TERAZ

  • doświadczenia życiowe

  • sytuacje trwałe (statyczne)

✔ Przykłady:

  • I have written three emails. (ILE – rezultat)

  • She has cooked dinner. (obiad gotowy)

  • They have lived here for 10 years. (stan trwa)

  • I have finished my homework. (jest skończone)

  • He has lost his wallet. (dalej nie ma)


PRESENT PERFECT CONTINUOUS – JAK DŁUGO? CO SIĘ DZIEJE?

Używamy, gdy liczy się czas trwania, proces, ciągłość, tymczasowość lub widoczne skutki czynności.

✔ Formy:

have/has + been + -ing

✔ Najważniejsze funkcje:

  • czynność trwała do teraz

  • czynność zaczęła się w przeszłości i właśnie się kończy / nadal trwa

  • skupienie na czasie, nie na wyniku

  • skutek widoczny TERAZ (pot, zmęczenie, brudne ręce)

✔ Przykłady:

  • I have been writing emails for an hour. (proces)

  • She has been cooking all afternoon. (jest zmęczona, kuchnia ciepła)

  • They have been living here for 10 years. (standardowe też OK)

  • He has been running. (widać — spocony)

  • We have been waiting for 30 minutes.


PERFECT SIMPLE → rezultat; PERFECT CONTINUOUS → czas trwania

Simple → EFEKT

  • I’ve read your book. (= skończyłam)

  • I’ve painted the room. (= jest gotowe)

Continuous → PROCES

  • I’ve been reading your book. (= czytam, ale nie skończyłam)

  • I’ve been painting the room. (= cały w farbie, ale niekoniecznie skończone)


How long…? → częściej PERFECT CONTINUOUS

  • How long have you been working here?

  • How long has she been studying English?

ALE:

  • How long have you known her?
    (bo know = czasownik statyczny → SIMPLE)


Z czasownikami statycznymi (stative verbs)

Statyczne czasowniki NIE TWORZĄ continuous:

  • know

  • like

  • love

  • want

  • believe

  • understand

  • remember

Dlatego:

I’ve been knowing you for years.
✔ I’ve known you for years.


Kiedy oba są możliwe? (inne znaczenia)

Live / work / study / teach / rain

MOŻNA w obu czasach — różnica w odcieniu:

  • I’ve lived here for 5 years. (= fakt, stan)

  • I’ve been living here for 5 years. (= odcień tymczasowości, ciągłość)

Learn / read / cook

Też OK w obu:

  • I’ve read this book. (skończyłem)

  • I’ve been reading this book. (proces → niekoniecznie koniec)


PERFECT CONTINUOUS → irytacja

Może wyrażać złość, frustrację, rezerwę emocjonalną:

  • You’ve been using my laptop again!

  • Someone has been drinking my juice.

Ten ton znają wszystkie mamy i wszyscy nauczyciele 😂


Częste błędy

I’ve been finished my homework.
✔ I’ve finished my homework.
(bo finish to rezultat → SIMPLE)

I’ve written all day.
✔ I’ve been writing all day.
(proces)

I’ve been known her since 2018.
✔ I’ve known her since 2018.
(stative verb)

I’ve been lost my keys.
✔ I’ve lost my keys.
(bo efekt jest ważny TERAZ)


Tabela porównawcza

FunkcjaPresent Perfect SimplePresent Perfect Continuous
Rezultat teraz
Proces / czynność trwająca
How long?ok✔ najlepsze
Ile razy?
Efekt widoczny teraz (pot, brud)
Czynności czasowe, tymczasoweok
Czasowniki statyczne
Zakończone czynności